Συχνές Ερωτήσεις

  1. Το επάγγελμα του ocularist στην Ελλάδα σχετίζεται με διάφορες ορολογίες όπως οφθαλμοπροσθετικός, οφθαλμοπροσθετική, τεχνητός οφθαλμός, οφθαλμική προσθετική, ψεύτικο ή γυάλινο μάτι καθως και πλαστικό μάτι. Όλες αυτές οι έννοιες , όπως είναι φυσιολογικό, δεν ακούγονται οικείες. Στην συνέχεια θα προσπαθήσουμε να τις εξηγήσουμε.


  1. Τι είναι ο Οφθαλμοπροσθετικός (ocularist);
  2. Τι πιστοποιητικά πρέπει να ζητήσω επιλέγοντας έναν  Οφθαλμοπροσθετικό;
  3. Από πότε υπάρχουν οι τεχνητοί οφθαλμοί (οφθαλμικές προθέσεις);
  4. Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στις έτοιμες οφθαλμικές προθέσεις του εμπορίου και στις κατασκευασμένες κατά παραγγελία;
  5. Υπάρχουν διαφορετικές ποιότητες σε κατά παραγγελία οφθαλμικές προθέσεις;
  6. Τι είναι το οφθαλμικό κέλυφος;
  7. Τι υλικό χρησιμοποιείται στην κατασκευή μιας οφθαλμικής πρόθεσης;
  8. Είναι άθραυστες οι οφθαλμικές προθέσεις;
  9. Πώς κατασκευάζεται μια οφθαλμική πρόθεση κατά παραγγελία;
  10. Τι φροντίδα χρειάζεται η οφθαλμική πρόθεση;
  11. Πώς μπορώ να τοποθετήσω ή να αφαιρέσω μια οφθαλμική πρόθεση;
  12. Πότε είναι το νωρίτερο δυνατό που μπορεί να τοποθετηθεί οφθαλμική πρόθεση σε ένα παιδί;
  13. Πόσο συχνά πρέπει να επισκέπτομαι τον οφθαλμοπροσθετικό;
  14. Τι  αποτελέσματα μπορώ να περιμένω;
  15. Πώς μπορώ να επιτύχω κίνηση της οφθαλμικής πρόσθεσης;
  16. Θα γίνεται αντιληπτό ότι φοράω οφθαλμική πρόθεση;
  17. Αποζημιώνεται το κόστος της  οφθαλμικής πρόθεσης από τα Ασφαλιστικά Ταμεία;
  18. Κάθε πότε προβλέπεται αντικατάσταση της οφθαλμικής πρόθεσης από τα Ασφαλιστικά Ταμεία;
  19. Τι μπορώ να κάνω αν έχω ερεθισμό, οίδημα ή πόνο;


 

1. Τι είναι ο Οφθαλμοπροσθετικός (ocularist);

Ο οφθαλμοπροσθετικός είναι ένας εκπαιδευμένος τεχνικός ειδικευμένος στην τέχνη του σχεδιασμού, διαμόρφωσης και εφαρμογής οφθαλμικών προθέσεων και παρέχει μακροπρόθεσμη φροντίδα στις οφθαλμικές προθέσεις που κατασκευάζει, κατά την διάρκεια περιοδικών ελέγχων.


2. Τι πιστοποιητικά πρέπει να ζητήσω επιλέγοντας έναν  Οφθαλμοπροσθετικό;

 Όταν επιλέγετε έναν οφθαλμοπροσθετικό, για να παραγγείλετε την οφθαλμική σας πρόθεση θα πρέπει να βεβαιωθείτε ότι κατέχει :

- Βεβαίωση εγγραφής στα Μητρώα Κατασκευαστών επί παραγγελία οφθαλμικών προθέσεων του Ε.Ο.Φ. 

- Δήλωση συμμόρφωσης - πιστοποίησης CE, 

- Βεβαίωση Εμπορίας και Διακίνησης Ιατροτεχνολογικών ειδών σε εφαρμογή της ΔΥ8δ/Γ.Π.οικ/1348/7-1-2004.

- Άδεια εργαστηρίου κατασκευής οφθαλμικών προθέσεων. 

- Πιστοποιητικό συστήματος διαχείρησης ποιότητας για την κατασκευή οφθαλμικών προθέσεων (ISO).



3. Από πότε υπάρχουν οι τεχνητοί οφθαλμοί (οφθαλμικές προθέσεις);

Η ανακάλυψη οφθαλμικών προθέσεων σε ευρήματα κατά την διάρκεια αρχαιολογικών ανασκαφών οδηγούν στο συμπέρασμα ότι οφθαλμικές προθέσεις κατασκευάζονταν από τα αρχαία χρόνια.

Τα πρώτα τεχνητά μάτια κατασκευάστηκαν από Ρωμαίους και Αιγύπτιους τον 5ο αιώνα π.χ. από ζωγραφισμένο πυλό προσδεδεμένα με ύφασμα μπροστά από τον κόγχο.

Πήρε πολλούς αιώνες για την πρώτη ενδοκογχική κατασκευή οφθαλμικής πρόθεσης. Στην αρχή το υλικό αυτών των προθέσεων ήταν από χρυσό με χρωματισμένο σμάλτο. Στο τέλος του 1600 μ.χ., στην Βενετία ξεκίνησε η δημιουργία οφθαλμικών προθέσεων από γυαλί.

Περίπου στα 1800 μ.χ. το Παρίσι έγινε το κέντρο των γυάλινων κατασκευών αλλά στα μέσα του 19ου αιώνα οι Γερμανοί ανέπυξαν ανώτερες τεχνικές κατασκευής φυσητών γυάλινων προθέσεων και το κέντρο οφθαλμικών προθέσεων μετακινήθηκε στην Γερμανία, με εξαγωγές και στις Η.Π.Α.

Κατα την διάρκεια του Β΄παγκοσμίου πολέμου, διακόπηκαν οι εξαγωγές των έτοιμων γυάλινων προθέσεων, καθώς και η εξαγωγή της πρώτης ύλης και η κυβέρνηση των Η.Π.Α. σε συνεργασία με διάφορες εταιρείες, ξεκίνησε την έρευνα και ανάπτυξη σύγχρονων τεχνικών κατασκευής με ακρυλικό υλικό.

Τα πλεονεκτήματα και η δημοτικότητα του ακρυλικού υλικού ανέβηκε τα επόμενα χρόνια και σήμερα η μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών φορούν ακρυλικές οφθαλμικές προθέσεις.



 4. Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στις έτοιμες οφθαλμικές προθέσεις του εμπορίου και στις κατασκευασμένες κατά παραγγελία


Οι οφθαλμικές προθέσεις του εμπορίου, παράγονται με μεθόδους μαζικής κατασκευής.  Εφόσον μιά οφθαλμική πρόθεση, τεχνητός οφθαλμός , δεν έχει δημιουργηθεί εξαρχής για ένα συγκεκριμένο άτομο, δεν ταιριάζει απολύτως  (σχήμα, ίριδα, κόρη, χρώμα),  σε κανένα συγκεκριμένο ασθενή.

Μία κατά παραγγελία οφθαλμική πρόθεση είναι κατασκευασμένη εξ ολοκλήρου,  ειδικά γιά ένα και μοναδικό ασθενή και είναι δυνατό να προσαρμοστεί μελλοντικά από τον οφθαλμοπροσθετικό σε τυχόν αλλαγές του κόγχου του ασθενή (συρρίκνωση κ.ά.).



5. Υπάρχουν διαφορετικές ποιότητες στις κατά παραγγελία οφθαλμικές προθέσεις; 

Ναι υπάρχουν.  Είναι όλα σχετικά με την πιστοποιημένη συνεχή εκπαίδευση, την γνώση, την εμπειρία και το ταλέντο του οφθαλμοπροσθετικού καθώς και το εργαστήριο όπου εφαρμόζονται οι τεχνικές διαδικασίες.



6. Τι είναι το οφθαλμικό κέλυφος;

Ονομάζονται και οφθαλμικά κελύφη (shell), οι οφθαλμικές προθέσεις που κατασκευάζονται σε περιπτώσεις μικροφθαλμίας, φθίσης ή ατροφίας του οφθαλμικού βολβού.



7. Τι υλικό χρησιμοποιείται στην κατασκευή μιας οφθαλμικής πρόθεσης;

Στις ονομαζόμενες πλαστικές ή ακρυλικές προθέσεις χρησιμοποιείται ιατρικής ποιότητος Ακρυλικό ΡΜΜΑ.

Είναι βιοσυμβατό υλικό και οι αλλεργίες σε αυτό είναι εξαιρετικά σπάνιες.



8. Είναι άθραυστες οι οφθαλμικές προθέσεις;

Οι ακρυλικές προθέσεις είναι άθραυστες σε απλή πτώση (σε αντίθεση με τις γυάλινες), οπότε αν κάποια στιγμή πέσει κάτω δεν διατρέχει κίνδυνο να σπάσει.



9. Πώς κατασκευάζεται μια οφθαλμική πρόθεση κατά παραγγελία;

Η κατασκευή μιας οφθαλμικής πρόθεσης ακολουθεί τα εξείς στάδια:

  1. Λήψη εκμαγείου για την δημιουργία της πρόθεσης
  2. Δημιουργία της ίριδας
  3. Ενσωμάτωση και ευθυγράμμιση της ίριδας εντός της πρόθεσης
  4. Τοποθέτηση τριχοειδών αγγείων εντός της πρόθεσης
  5. Δημιουργία απόχρωσης του σκληρού
  6. Διόρθωση της εμβάθυνσης του άνω βλεφάρου
  7. Τελειοποίηση της καμπυλότητας της πρόθεσης με σκοπό την πιο ομοιόμορφη εμφάνιση του ανοίγματος των βλεφάρων



10. Τι φροντίδα χρειάζεται η οφθαλμική πρόθεση;

Αφού παραλάβετε  την οφθαλμική σας πρόθεση, υπάρχουν μερικά πράγματα που πρέπει να γνωρίζετε για την φροντίδα της:

1. Ποτέ μην καθαρίζετε την οφθαλμική πρόθεση με οινόπνευμα, ή οικιακά καθαριστικά.

2. Για να καθαρίσετε την οφθαλμική σας πρόθεση από ξένα σώματα, (όπως εκκρίσεις, σκόνη κ.λ.π) πρώτα πλένετε πολύ καλά τα χέρια σας, την βγάζετε, την κρατάτε στο χέρι σας και την ξεπλένετε με φυσιολογικό ορό, ή απολυμαντικό σκληρών φακών,  με σκοπό να μαλακώσουν τα ξένα σώματα στην επιφάνειά της, κατόπιν την σκουπίζετε με ένα λευκό χαρτί (μη αρωματικό) τριβοντάς την ώστε τα ξένα σώματα που έχουν μαλακώσει με το ξέπλυμα, να απομακρυνθούν.

Η οφθαλμική σας πρόθεση είναι πλέον στο χέρι σας καθαρή και στεγνή.

Για να την φορέσετε ξανά θα της βάλετε ΠΡΩΤΑ λιπαντικό (σε ολόκληρη την επιφάνειά της), και θα την επανατοποθετήσετε.

Για να απολυμάνετε την οφθαλμική σας πρόθεση, δηλαδή να εξουδετερώσετε τα μικρόβια,  χρησιμοποιείται τα ειδικά απολυμαντικά σκληρών φακών που υπάρχουν στο εμπόριο, σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης που  περιέχονται στη συσκευασία τους (π.χ. εμβάπτυνση της πρόθεσης 4 ή 5 ώρες για πλήρη απολύμανση)

Η συχνότητα του καθαρισμού ή και της απολύμανσης εξαρτάται από προσωπικούς παράγοντες κάθε ασθενή,  όπως οι εκκρίσεις του σώματος του και το περιβάλλον του (ατμοσφαιρικοί ρύποι, είδος εργασίας, τήρηση κανόνων υγιεινής  κ.λ.π).

Για τους ασθενείς με εξόρυξη ή εκκένωση βολβού μπορεί ο καθαρισμός ή και η απολύμανση να γίνεται κατά μέσο όρο κάθε 3-4 εβδομάδες.

Για τους ασθενής με μικροφθαλμία ή ατροφικό βολβό ο καθαρισμός ή και η απολύμανση καλό είναι να γίνεται κάθε φορά που βγάζουν την οφθαλμική πρόθεση για να την επανατοποθετήσουν.



11. Πώς μπορώ να τοποθετήσω ή να αφαιρέσω μια οφθαλμική πρόθεση;

       11α. Τοποθέτηση οφθαλμικής πρόθεσης

1.Όταν είμαστε έτοιμοι να τοποθετήσουμε την οφθαλμική πρόθεση θα πρέπει τα χέρια μας και και το ειδικό βεντουζάκι να είναι καθαρά καθώς  και η καθαρή οφθαλμική πρόθεση να έχει λιπανθεί.

2.Πιέζουμε το βεντουζάκι, αφαιρώντας τον αέρα και κατ΄αυτόν τον τρόπο δίνουμε την δυνατότητα ισχυρής εφαρμογής πάνω στην οφθαλμική πρόθεση. Τοποθετούμε το βεντουζάκι επάνω στην πρόθεση και επιβεβαιώνουμε την σωστή εφαρμογή. 

3.Κρατώντας την πρόθεση από το βεντουζάκι σηκώνουμε με το χέρι μας  το επάνω βλέφαρο και τοποθετούμε το επάνω μέρος της πρόθεσης κάτω και μέσα από το επάνω βλέφαρο. Στη συνέχεια πιέζουμε ελαφρά προς τα μέσα την οφθαλμική πρόθεση, ανοίγουμε το κάτω βλέφαρο και η πρόθεση πλέον βρίσκεται μέσα στο μάτι.

4.Έχοντας τοποθετήσει την οφθαλμική πρόθεση στη θέση της, θα ξεκολλήσουμε το βεντουζάκι το οποίο βρίσκεται πάνω στην πρόθεση,  πιέζοντάς το ελαφρά.

      11β.  Αφαίρεση οφθαλμικής πρόθεσης

1.Όταν είμαστε έτοιμοι να αφαιρέσουμε την οφθαλμική πρόθεση θα πρέπει τα χέρια μας  και το ειδικό βεντουζάκι να είναι καθαρά.

2.Πιέζουμε το βεντουζάκι και το αφήνουμε να εφαρμόσει επάνω στην ίριδα της πρόθεσης, κατεβάζουμε το κάτω βλέφαρο απαλά με το δάχτυλό μας, κοιτάμε προς τα επάνω και σπρώχνουμε την πρόθεση με το βεντουζάκι προς τα κάτω και έξω.



12. Πότε είναι το νωρίτερο δυνατό που μπορεί να τοποθετηθεί οφθαλμική πρόθεση σε ένα παιδί;

Αυτό το αποφασίζει ο οφθαλμίατρος του παιδιού ο οποίος και δίνει την γνωμάτευση για την κατά παραγγελία κατασκευή οφθαλμικής πρόθεσης.

Σημειώνεται εδώ πως τα παιδιά πρέπει να παρακολουθούνται συχνά από τον οφθαλμίατρό τους και μεγαλώνοντας να εφαρμόζονται σε αυτά οι κατάλληλες οφθαλμικές προθέσεις ώστε να αναπτύσονται όσο το δυνατόν πιο συμμετρικά οι οφθαλμικοί κόγχοι.



 13. Πόσο συχνά πρέπει να επισκέπτομαι τον οφθαλμοπροσθετικό;

Η οφθαλμική πρόθεση πρέπει να ελέγχεται για την καλή της εφαρμογή και να λειαίνεται συχνά, ώστε να αποκαθιστάται το ακρυλικό φινίρισμα και να συντηρείται η καλή κατάσταση του κόγχου. Γενικά συνιστάται:

Τα παιδιά κάτω των 3 ετών κάθε 3 μήνες, ενώ οι υπόλοιποι ασθενείς κάθε 6 έως 12 μήνες.



14. Τι αποτελέσματα μπορώ να περιμένω;

Τα αποτελέσματα ποικίλλουν από άτομο σε άτομο και εξαρτώνται από παράγοντες όπως η γενική κατάσταση του οφθαλμικού κόγχου  η  βλεφαρική δομή,  το είδος της χειρουργικής επέμβασης και το εμφύτευμα . 

Προτείνεται να συζητήσετε τα αναμενόμενα αποτελέσματα με τον οφθαλμοπροσθετικό  στην αρχική σας επίσκεψη. 



15. Θα γίνεται αντιληπτό ότι φοράω οφθαλμική πρόθεση;

Υπάρχουν αποτελέσματα ασθενών που το γεγονός ότι φορούν οφθαλμική πρόθεση δεν γίνεται αντιληπτό ούτε από τους δικούς τους ανθρώπους (συγγενείς, φίλους).

Επειδή όμως οι περιπτώσεις ασθενών ποικίλουν είναι καλό να μοιραστείτε τις ανησυχίες σας για το προσδοκόμενο αποτέλεσμα με τον οφθαλμοπροσθετικό σας.



16. Πώς μπορώ να επιτύχω κίνηση της πρόθεσης;

Μια καλά εφαρμοσμένη πρόθεση μεταφέρει και εμφανίζει σημαντικό ποσοστό της κίνησης των μυών του οφθαλμικού κόγχου ή του ατροφικού βολβού.

Η κίνηση των μυών του οφθαλμικού κόγχου εξαρτάται  από την χειρουργική επέμβαση και το εμφύτευμα που χρησιμοποιήθηκε. 



17. Αποζημιώνεται το κόστος της  οφθαλμικής πρόθεσης από τα Ασφαλιστικά Ταμεία;

Τα ασφαλιστικά ταμεία περιλαμβάνουν τις οφθαλμικές προθέσεις στα τεχνητά μέλη και προβλέπουν ένα ποσό αποζημίωσης εφόσον έχει προηγηθεί ηλεκτρονική συνταγή οφθαλμιάτρου του ΕΟΠΥΥ, και σφραγίδα ελεγκτή.

Η ηλεκτρονική συνταγή παραδίδεται σε εμάς (συμβεβλημένος πάροχος ιατροτεχνολογικών ΕΟΠΥΥ)

Συμβουλευτείτε το Τμήμα Παροχών του Ασφαλιστικού Ταμείου σας για περαιτέρω διευκρινήσεις.



18. Κάθε πότε προβλέπεται αντικατάσταση της οφθαλμικής πρόθεσης από τα Ασφαλιστικά Ταμεία Ε.Ο.Π.Υ.Υ;

Από τον ΕΟΠΥΥ:

Μέχρι την ηλικία των 6 ετών κάθε 6 μήνες.

Μέχρι την ηλικία των 12 ετών κάθε χρόνο.

Και μέχρι την ηλικία των 18 ετών κάθε 2 χρόνια.

Στους ενήλικες κάθε 5 χρόνια.

Για τα υπόλοιπα ταμεία συμβουλευτείτε τα Τμήματα Παροχών.



19. Τι μπορώ να κάνω αν έχω ερεθισμό, οίδημα ή πόνο;

Αν νοιώσετε κάποια ενόχληση από την οφθαλμική σας πρόθεση επικοινωνήστε με τον οφθαλμοπροσθετικό σας.

Για οποιοδήποτε άλλο σύμπτωμα επισκεφθείτε άμεσα τον οφθαλμίατρό σας.




© Sankey International 2017